[Marcin]

28 października 2007 roku na granicy z Niemcami nie zatrzyma nas żaden pogranicznik ani celnik. Możemy co najwyżej zapłacić mandat za zbyt szybką jazdę przez most na Odrze



Tego dnia wejdziemy bowiem do europejskiego układu Schengen. Za ponad dwa i pół roku bez paszportów i dowodów osobistych i co ważniejsze - kontroli na granicach będziemy jeździć do 13 krajów starej unijnej Piętnastki (bez Irlandii i Wielkiej Brytanii) oraz Czech, Słowacji, Węgier i państw bałtyckich, które mają do Schengen wejść wraz z nami.



Członkostwo w Schengen to nie tylko zniesienie kontroli granicznych, ale też współpraca w walce z przestępczością graniczną. I tak np. polski pościg policyjny będzie mógł wjechać kilkadziesiąt kilometrów w głąb Niemiec w pogoni za przestępcami i odwrotnie. Gdy w Polsce zginie samochód, w ciągu 5 min od zgłoszenia będą o tym wiedzieć policjanci w całej Unii. To i wiele innych ułatwień w pracy policji i służb granicznych umożliwi SIS II - czyli rozszerzony System Informacji Schengen, największa komputerowa baza danych UE, która będzie dostępna dla polskiej policji, służb konsularnych i granicznych.



O dokładnej dacie wejścia do Schengen poinformował we wtorek Paweł Dakowski, niedawno powołany pełnomocnik rządu do spraw przygotowania Polski do współpracy z SIS II.



"Gazeta" potwierdziła to w Brukseli. Udało nam się ustalić, że list zawierający tę datę wejścia do Schengen złożono w Sekretariacie Rady Ministrów UE w Brukseli na początku stycznia. Strona unijna nie zgłosiła zastrzeżeń, choć jeszcze kilka lat temu niemiecki minister spraw wewnętrznych Otto Schily straszył, że Polska wejdzie do Schengen dopiero w 2010 r.



Teraz wszystko zależy od Polski, gdyż 28 października jest naszą wewnętrzną "datą strategiczną" akceptowaną w Brukseli.



Dlaczego akurat 28 października



Jak tłumaczył Paweł Dakowski, dokładna data wejścia do Schengen wynika z... kalendarza. Po prostu synchronizacja systemów informatycznych może nastąpić tylko w momentach zmiany czasu. 28 października 2007 r. w Polsce zmienia się właśnie czas. I wtedy bez kontroli granicznej przejedziemy z Suwałk do Lizbony.



Do tego dnia w Polsce musi jeszcze oczywiście powstać polska gałąź systemu informatycznego, który umożliwi przekazywanie danych z dowolnego przejścia granicznego w Polsce do dowolnego innego przejścia granicznego UE - mówi Paweł Świeboda, dyrektor departamentu Unii Europejskiej MSZ. Unijny System Informatyczny Schengen II będzie gotowy wiosną 2007 r.



Kraje członkowskie Schengen też muszą pozytywnie ocenić szczelność polskiej granicy wschodniej, która od 1 maja 2004 r. jest zewnętrzną granicą UE. W 2006 i 2007 r. naszą gotowość do sprostania wymogom z Schengen sprawdzą unijni inspektorzy.



Co to jest Schengen



Porozumienie z Schengen, zawarte w 1985 r. w niewielkiej luksemburskiej miejscowości, weszło w życie w połowie lat 90. Jest jednym z najpraktyczniejszych osiągnięć Unii. Porozumienie zniosło kontrolę osób przekraczających granice między państwami Unii, a w zamian za to zdecydowało się wzmocnić współpracę w zakresie bezpieczeństwa i polityki azylowej. Członkami porozumienia są wszystkie kraje Unii z wyjątkiem Wielkiej Brytanii i Irlandii, a także pozostające poza Unią Norwegia i Islandia.



Na drodze do Schengen Polska musiała długo przygotowywać się, sporo inwestować w infrastrukturę, szkolić straż graniczną, uszczelniać granicę. Ceną wejścia do Schengen było też wprowadzenie wiz dla Rosjan, Białorusinów i Ukraińców w 2003 r.



Prawnie członkiem porozumienia z Schengen (dziś jest ono częścią prawa europejskiego) staliśmy się po wejściu do UE. Praktycznie odczujemy korzyści z niego po zniesieniu kontroli granicznych.



Najtrudniejszym zadaniem jest budowa SIS II. W działającej dziś bazie danych SIS I (za mała, by objąć nowych członków) wpisywane są osoby niemile widziane na terenie Unii, skradzione lub zaginione pojazdy, broń, dokumenty i banknoty. Osoba niemile widziana przez jeden kraj jest tak samo traktowana przez wszystkie.



W bazie nowej SIS II oprócz dotychczasowych informacji mają pojawić się zdjęcia, odciski palców, a nawet zapis kodu DNA. W przyszłości do systemu mają być wpisywane skradzione dzieła sztuki oraz łodzie i statki, które posłużyły do przewozu nielegalnych imigrantów.





zrodlo: PAP / wyborcza